จิตวิญญาณคืออะไร

จิตวิญญาณ คือ สิ่งที่ความจริงของมนุษย์ต้องรู้จักและเข้าถึง ภาษาการปฏิบัติเรียกสิ่งนี้ว่า มรรค ตัวรู้ กายทิพย์ กายใน กายฝัน กายในกาย จิตในจิต และชื่ออื่นๆ รวมถึงแต่ละศาสนายังมีชื่อเรียกมากมาย ยิ่งเพิ่มทางเลือกของความสับสนมากยิ่งขึ้น หากไม่มีผู้รู้ชี้ทาง ให้รู้แจ้งในสิ่งนี้ ก็จะกลายเป็นอวิชชา ความไม่รู้ อีกทั้งยังเสียเวลา ของการฝึกฝนหรือปฏิบัติ ไม่มีความก้าวหน้า เพราะไม่มีจิตวิญญาณ ซึ่งมีความสำคัญในการต่อความรู้ให้กับจิตต่อไป ซึ่งจิตวิญญาณนี้ อยู่ลึกลงไปภายในจิตใต้สำนึกของมนุษย์ ซึ่งเป็นตัวกำหนด วิถีวิญญาณในการใช้ชีวิตในภาคมนุษย์ หากเราค้นพบความมหัศจรรย์จากโลกภายใน (วิมุตตะมิติ) ยังจะพอมีหวังให้เรารู้จักจิตวิญญาณของเราได้บ้าง ซึ่งบางเส้นทางการฝึกฝน จะไม่อธิบายเรื่องการเข้าถึงแหล่งพลังงานนี้ ผู้ตามหาความจริงอาจต้องใช้ พิจารณญาณในการศึกษาผู้รู้ ซึ่งเป็นบุคคลสำคัญเฉพาะด้านที่จะช่วยชี้แนะและต่อญาณจิตให้เรา

คำว่าจิต+วิญญาณ นั้น  2 สิ่งมีมีความหมายต่างกัน
จิต คือสิ่งที่มีอยู่ เช่นนั้น ดังเดิม ไม่สูญสลาย เวียนเกิดได้ในรูปแบบของหลายสิ่งที่มีชีวิตมีหน้าที่ในการเกาะเกี่ยวกับวิญญาณ จิตเดิม มีความไหวเอนง่าย เชื่อถือไม่ได้ พร้อมไหลไปตามวิญญาณ การปรุง การแต่ง  การสัมผัสรับรู้ ผ่านทาง หู ตา จมูก ลิ้น กาย ใจ ถ้าวิญญาณถูกฝึกดี จิตก็ดีตาม จิตดวงนี้เมื่อได้รับโอกาสมาเกิดเป็นมนุษย์ ซึ่งถือว่าโชคดี กว่าการเกิดในภาคอื่นๆ เช่น ภาคโลกทิพย์ หรือ เดรัจฉาน ซึ่งมนุษย์นี้มีสมองเป็นของตนเองสามารถเป็นตัวกรองสำคัญในการศึกษาและพิจารณาสิ่งที่สัมผัสรับรู้ได้ว่าจะเป็นประโยชน์สูงสุดในทางไหน
วิญญาณ ซึ่งวิญญาณนี้เดิมมาจากต้นธาตุรู้มีความรู้มากมายอยู่ดังเดิมแล้ว แต่วิญญาณนี้เมื่อได้รับโอกาสมาเกิด ก็จะหลงลืมความรู้เดิมไปเรียกว่าสัญญาเก่าแม้จะจดจำได้บ้างเรียกว่าระลึกชาติได้แต่ก็ไม่สามารถเห็นภาพความทรงจำได้ชัดเจน เว้นแต่ผู้สะสมบารมีมานานนับอสงไขย เมื่อเกิดมาจึงมีความสามารถเห็นอดีตของตนได้ แต่หากวิญญาณออกไปใช้ชีวิต เป็นมนุษย์ อยู่เป็นสามีภรรยา มีบุญหลาน หรือไปพบเจอเรื่องทางโลกมาก ความทรงจำเก่าๆก็ถูกปิดบังสะสมเพิ่มพูนอีกนับไม่ถ้วน พูดถึงความฉลาดของวิญญาณและความเชื่อไม่ได้ของสิ่งนี้ วิญญาณจะถูกรับรู้เรื่องราวหรือการฝึกฝนได้ ต้องอาศัยความอดทนในร่างมนุษย์เป็นสะพานจึงจะสามารถรับรู้ว่า ตนเป็นใคร มาทำไม แล้วจะไปไหน เพราะมนุษย์มีร่างกาย และสมอง แต่หากมนุษย์ต่อการการไม่รับไม่รู้ หรือปิดบังความจริงไม่ช่วยให้วิญญาณของตนรู้ตัว รู้ความจริง มนุษย์ผู้นั้นก็จักพบเจอปัญหาทางโลกมากมาย ซึ่งบางเรื่องก็หาคำตอบไม่ได้ ซึ่งเป็นการทำงานของจิตวิญญาณ ที่ส่งสัญญาณไปหาวิญญาณนั้นว่า ยังมีจิตวิญญาณซ่อนตัวอยู่ หากมนุษย์ทำผิดบาป วิญญาณนี้ก็จะได้รับโทษไม่สิ้นสุด ทำให้จิตวิญญาณต้องรับทุกขเวทนาด้วย และไม่มีโอกาสได้กลับดินแดนบ้านเกิดคือสุญตา ซึ่งจิตวิญญาณมีหน้าที่ในการดูแลจิตของวิญญาณนั้นไว้ หากวิญญาณทำดีปฏิบัติชอบดี จิตก็จะดี สูงสุดคือ ทุกส่วนประกอบของจิต ต้องแยกย้าย กลับแหล่งกำเนิดของตนเอง